Kasaysayan ng isang punungkahoy

KASAYSAYAN NG ISANG PUNUNGKAHOY
ni Gregorio V. Bituin Jr.
13 pantig bawat taludtod

dati kang mabunga't malagong punungkahoy
mas matanda ka pa sa aking Tiyo Nonoy
dumating ang panahong dahon mo'y naluoy
dating ubod ng yaman, ngayon na'y palaboy

ang laki mo'y di mayakap ng limang tao
ang taas mo'y tila abot ng limang metro
di ka na nagbunga, tuluyan kang nakalbo
anila, wala nang pakinabang sa iyo

walang bunga, walang dahon, anong nangyari
panahong taglagas, kapara mo na'y poste
panahong tag-araw, walang lilim na saksi
tila ka na bangkay sa kadimlan ng gabi

dapat ka nang sibakin, sabi ng iilan
dapat ka lang lagariin, gawing upuan
dapat gawing troso't dalhin sa kalunsuran
limpak ang tubo sa punungkahoy na iyan

ang dating punungkahoy ay naging troso na
sinibak, nilagari, siya'y ibinenta
nakinabang sa kanya ang isang eskwela
doon ay naging lamesa, silya't pisara

sa lupang iniwan ay may tumubong bago
taon ang lilipas upang lumago ito
at magbigay-bunga't lilim sa mga tao
buhay ng punong kahoy sa mundo'y ganito

Pagyakap sa puno

PAGYAKAP SA PUNO
ni Gregorio V. Bituin Jr.
15 pantig bawat taludtod

nais kong yakapin ang isa nang matandang puno
sa panahong masama itong aking pakiramdam
bakasakaling manumbalik ang sigla ng dugo
at ang sakit na nadarama'y tuluyang maparam

Panaghoy ng Punungkahoy

PANAGHOY NG PUNUNGKAHOY

ni Gregorio V. Bituin Jr.

11 pantig bawat taludtod

minsang kaylakas ng ihip ng hangin

habang mag-isa akong naninimdim

ang langit ay sinapol ko ng tingin

ang tanghaling tapat biglang nagdilim

hanggang marinig ko'y isang panaghoy

na tulad ng isang batang palaboy

pinakinggan ko yaong nginunguyngoy

nanaghoy pala'y isang punungkahoy

di na sumisilong ang mga ibon

pagkat lagas ang kanyang mga dahon

pinagpuputol pa ng mga maton

ang kanyang sanga't ginawang panggatong

panaghoy niya'y aking pinakinggan:

"mga bunga ko kahit bubot pa lang

pinipitas na't pinagtutubuan

imbes ito'y pahinuging tuluyan"

"kapatid na puno'y pinagsisibak

kita mong balat nila'y nagnanaknak

kalbo ng kagubatan ay kaylawak

sadya bang tao'y ganito ang balak"

"kaming puno'y marunong ding manimdim

galit namin sa tao'y kinikimkim

ni hindi man lamang sila magtanim

ng bagong punong ang handog ay lilim"

"kami'y inyong proteksyon sa pagbaha

na sumisipsip ng tubig sa lupa

kakampi nyo sa tag-araw at sigwa

kaya simulan nyo na ang magpunla"

"paghandaan ang anumang delubyo

mga puno'y agad itanim ninyo

nang may pananggalang kayo sa bagyo

sana, pakinggan nyo ang aking samo"

Sa Araw ng Kapaligiran

SA ARAW NG KAPALIGIRAN

ni Gregorio V. Bituin Jr.

10 pantig bawat taludtod

(Idineklara ng United Nations na World Environment Day ang Hunyo 5 ng bawat taon. Ang tema ngayong 2011 ay "Forests: Nature at your service".)

i.

busog sa usok ang mamamayan

lalo na doon sa kalunsuran

sira na ba ang kapaligiran?

ito ba'y masasagip ng bayan

upang di masira ng tuluyan?

naglipana ang maraming plastik

na sa basurahan nakasiksik

at sa karagatan inihasik

kaya dapat lang tayong umimik

at sa sulok ay di manahimik

maging seryoso tayo, kapatid

nangyayari'y dapat nating batid

makaharap ma'y mga balakid

ay maisaayos ang paligid

upang sa sakuna'y di mabulid

ii.

anong gagawin sa kagubatan

upang ito'y mapangalagaan

ibon pa ba'y may masisilungan?

masasagip ba nating tuluyan

sa pagkasira ang kakahuyan?

maraming puno'y ating itanim

huwag hayaang ito'y makimkim

ng mga may budhing maiitim

na tubo ang nasa pusong sakim

nang gubat ay di maging malagim

kaya nga dapat nating matalos

na gubat ay di dapat maubos

halina't tayo nang magsikilos

bago pa nila tayo maulos

at gubat ay kanilang makalos

Hubad na Bundok

HUBAD NA BUNDOK
ni Gregorio V. Bituin Jr.
12 pantig bawat taludtod

tanaw sa malayo ang kanyang kahubdan
hindi na matanaw ang kanyang kariktan
tanging nakikita'y ang pinagputulan
ang kahubdang ito'y kailan dadamtan

sibak dito, sibak doon ang nangyari
pinagtatagpas pa'y punong kaylalaki
kinalbo ang bundok, wala nang nalabi
kahit ibong dati'y dito humuhuni

walang mawawala kung tayo'y sumubok
kung ating dadamtan ang hubad na bundok
ngunit kapag puno'y lumago sa tuktok
huwag pabayaan sa mga dayukdok

mga salanggapang sa tubo'y biguin
tiyaking bundok na'y hindi wawasakin
tayo na’y magtanim, ating palaguin
ang hubad na bundok ay damitan natin

Puno't Palakol

PUNO'T PALAKOL
ni greg bituin jr.
12 pantig

Mga puno'y kanilang pinapalakol
Silang sa buhay ng puno'y humahatol
Para tumubo'y kanilang pinuputol
Silang yaong utak ay tila ba gamol
Sana, palakol nila'y pumurol

Ang Bunga ng Kalumpit

ANG BUNGA NG KALUMPIT
ni Gregorio V. Bituin Jr.
15 pantig bawat taludtod

Taal akong tagalunsod ng Maynila, kasama
Kaya kapag sa lalawigan ako’y nakapunta
Kinawiwilihan ko ang sa mga puno’y bunga
Tulad ng prutas ng kalumpit sa nayon ni ama.

Kaya noong bata pa ako’y kanyang sinasama
Sa lalawigang Batangas na sinilangan niya
Doon pa lang sa bus ay kinasasabikan ko na
Ang pagtungo sa Balayang sinilangan ni Ama.

At pagsapit sa bahay na kinalakihan niya
Mga pinsan ko’y naroroon at nangungumusta
Tanong agad sa pinsan, “Kalumpit ba’y namunga na?”
At kung may bunga, magpipinsa’y agad mangunguha.

Bunga ng kalumpit ay tila duhat ang kapara
Ngunit di itim kundi abuhin ang kulay niya
Kung duhat ay makinis, kulubot naman ang bunga
Nitong kalumpit na sa puno’y aming pinanguha.

Nasasabik din sa kalumpit ang mahal kong ina
Di ko lang alam kung sa Antiqueng minulan niya
Sa lupain ng mga kamag-anak kong Karay-a
Ay may kalumpit ding sa lupa nila’y namumunga.

Ang kalumpit pag nginata’y mas malambot ang duhat
Kaya dapat na matibay ang ngipin mong pangkagat.